Ders notlari


sayfa3/20
s.ogren-sen.com > Doğru > Ders
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   20

4. Turuncu Lastik Çizmeler (Tehlikeyi azalt. Acil müdahale et ve güvenliği sağla. Odaklanma, aciliyet ve öncelik oluşturma)

Bilinçsiz internet kullanımının yol açtığı sorunları görmeliyiz. Siber suçlar, bilişim suçları gibi kavramlar oluştu. İnternette dolandırıcılık, izinsiz kaydedilen fotoğrafları, videoları, ses kayıtlarını paylaşma, Sahte isimler kullanma, sahte haberler kurgulama ve paylaşma son günlerde çok arttı. Bunların önlemlerine dönük tedbirler alınmalıdır.

5. Pembe Ev Terliği ( İnsanları koru. hassas davran, insanların duygu ve düşüncelerine karşı duyarlı olma.)
İnternetin toplumsal yaşamdaki değişmedeki rolüne dönük tüm düşüncelere karşı saygılı olmalıyız. Çünkü herkes kendi gözlüğünden olaylara bakıyor. Ancak internetin toplumsal yaşamda oluşturduğu olumsuzlukları görerek yasal düzenlemeler yapılmalı ama bu yasal düzenlemelerde bireylerin hak ve hürriyetlerini engellememeli. Uzlaşı içerisinde hareket edilmeli

6.Mor Binici Çizmeler (Yetkiyi ifade eder, Otoriter ol. Hakimiyet kur temellidir.)
İnternet kullanımında kesinlikle kontrol olmalıdır. Yetki mekanizmaları işletilmeli herkes her istediğini söylememelidir. Böyle olursa düzensizlik söz konusu olur ve karmaşa, kaos ortamı oluşur. Elbette devlet her ortamı kontrol edecek. İnternet kullanım hesapları bunu sağlayan şirketlerce istenildiğinde devlet yetkililerine verilmelidir.
Bu sürecin sonunda sınıf ile beraber genel bir değerlendirme yapılır.


  1. ALTI ŞAPKALI DÜŞÜNCE TEKNİĞİ


Edward de Bono tarafından bulunan ve özünde bir işletme tekniğidir. Renklerin insan psikolojine olan etkisinden hareket eder. Bir konuya ya da problem durumuna çeşitli açılardan bakmayı (analitik düşünme), düşüncelerin, önerilerin belirli bir düzen içinde sunulmasını, sistematikleştirilmesini temel alan bir öğretim tekniğidir. Tartışma konusu ile ilgili farklı duygular irdelenir.
Teknikte kullanılan şapkalar düşüncelerin ayrıştırılması amaçlı birer semboldür. Şapkaların rengi değiştikçe, rengin simgelediği düşüncelerin belirli bir düzen içinde sırasıyla aktarılması beklenir.

Tekniğin temel amaçları şöyledir:

  • Düşünme sürecine odaklanıp geliştirmek

  • Yaratıcılığı cesaretlendirmek, paralel ve lateral düşünme

  • İletişimi iyileştirme

  • Karar verme sürecini hızlandırma

  • Tartışmalardan kaçınma

Şapkaların Renklerine Göre Anlamları:

1. Beyaz Şapka- Net bilgiler (tarafsız şapka)
Görüşülen konu ile ilgili net bilgiler, sayılar, araştırmalar, kanıtlanmış veriler ortaya konur. Kendisinden istendiğinde gerekli olgu ve rakamları veren bir bilgisayar düşünün. Bilgisayar tarafsız ve objektiftir. Yorumda bulunmaz, fikir üretmez. Beyaz düşünme şapkası taktığında düşünür, bir bilgisayarı taklit etmelidir.

Hangi bilgilere sahibiz? Hangi bilgiler eksik? İhtiyacımız olan bilgiyi nasıl elde ederiz? gibi sorulara yanıt arar.
2. Kırmızı Şapka- Duygular (Duygusal Şapka)

Görüşülen konu ile ilgili olarak, kişilere hiçbir dayanağı olmadan hislerini söyleme şansı verir. Kırmızı şapka, duygularını görünür kılar, böylece duygular düşünme haritasının veya harita üzerindeki rotayı seçen değer sisteminin de bir parçası olurlar. Öğrenci, kırmızı şapkayı kullanırken duygularını haklı göstermeye ya da onlara mantıklı bir temel sunmaya asla çalışmamalıdır.

Bu olay, durum, öneri, sorun vb. hakkında neler hissediyorum? Bu konudaki duygularım nelerdir? gibi sorulara yanıt arar.
3. Siyah Şapka-Olumsuz (Kötümser Şapka)

Görüşülen konunun riskleri, gelecekte doğuracağı problemler, eleştiriler ortaya çıkar. Siyah şapka düşünmesi özellikle olumsuz değerlendirmelerle ilgilidir. Siyah şapka düşünürü yanlış ve hatalı olan şeyleri gösterir. Bu düşünür risklere ve tehlikelere işaret eder. Bardağın boş tarafına bakma, şeytanın avukatı gibi deyimler bu şapka ile ilgilidir olumsuzluklar dillendirilir.

Bu önerinin bize zararları neler olabilir? Bu durum bize ne kaybettirir? gibi sorulara yanıt arar.
4.Sarı Şapka-İyimser Şapka (Olumlu Şapka)

Görüşülen konunun avantajları ortaya konulur. Getirileri göz önüne alınır. Sarı şapka düşünmesi olumlu ve yapıcıdır. Sarı renk güneş ışığını, parlaklığı ve iyimserliği sembolize eder. Siyah şapkanın tersine olumlu değerlendirmeler ile ilgilidir. Bardağın dolu tarafına bakma, Polyannacılık gibi deyimler bu şapka ile ilgilidir pozitif bakma ile ilgilidir.

Bu olayın bize sağlayacağı çıkarlar(yararlar) neler olabilir? Bu durum bize ne kazandırır ? gibi sorulara yanıt arar.
5.Yeşil Şapka- yaratıcılık (Yenilikçi şapka)
Görüşülen konuyla ilgili alternatifler araştırılır. Yaratıcılık ön planda tutulur ve toplantıya katılanların yaratıcı olmaları değil, orijinal, yeni, üretken olmasıdır. Yeşil şapka yaratıcı düşünme ile ilgilidir. Yeşil şapkayı takan kişi yaratıcı düşünmenin kavramlarını kullanacaktır. Yeşil renk verimliliği, büyümeyi ve tohumların değerini simgeler.
Konu ile ilgili alternatifler nelerdir? Bu konudaki değişik önerilerimiz neler olabilir? gibi sorulara yanıt arar.

6.Mavi Şapka-Sonuçlar (Serinkanlı şapka)

Görüşülen konuyla ortaya çıkartılan beş düşünce bu aşamada sistematize edilir. Toplantının sonuçları ortaya çıkarılır, durum analizi yapılır ve özetlenir. Mavi gökyüzünün rengidir kapsayıcı bir rol oynar. Mavi şapka düşünürü, düşünme faaliyetini düzenler. Bu şapka düşünürü orkestra şefi gibidir. Mavi şapka düşünürü, üzerinde düşünülecek olan konuları tanımlar. Sorunları tanımlar ve soruları biçimlendirir.

  • Ne oldu? (geçmiş)

  • Ne oluyor? (şimdi)

  • Sonra neler olmalı? (gelecek) gibi sorulara yanıt arar.


Şapka bu uygulamada bir simgedir. Derste ayakkabı giyilmesine gerek yoktur.

Avantajları

  • Bireylere nasıl düşüneceklerini öğreten bir tekniktir.

  • Çok boyutlu düşünme becerisi kazandırır.

  • Öğrencilerin karar verme becerisini kazandırır.

  • Öğrencilere kendisi ya da başkaları adına düşünebileceği düşünceleri analiz edebileceği bir sınıf ortamı sağlar.

  • Bireylerin bir olaya çeşitli açılardan bakmalarını sağlar. Analitik düşünme becerilerini geliştirir.

  • Düşüncelerin sistemli olarak düzenlenmesini sağlar.

  • Çözüm sürecinde tartışmaların uzamasını, karmaşıklaşmasını ve dağılmasını engeller.

  • Katılımcılar çeşitli duyguların ortaya koyduğu düşünme biçimlerini öğrenirler.

Sınırlılıkları

  • Zaman alıcıdır. Kalabalık gruplarda kullanımı zordur.

  • Hedeften sapılabilir ve konu dağılabilir.

  • Psikomotor alanda etkili değildir.

  • Öğrenci gerçekte savunmadığı görüşleri savunabilir.

  • Etkinlik sürece katılanlar ile sınırlı kalabilir.

  • Öğrenciler rengin gerektirdiği düşünceyi bulamayabilirler.

  • Bazı öğrenciler sürece katılmak istemeyebilir.



Uygulama Süreci


  1. Teknikte kullanılan şapkaların anlamlarını öğrencilere veriniz.

  2. Süreyi belirtiniz (Konuya göre değişebilir)

  3. Problemi ortaya koyunuz ve öğrencilerin düşünmelerini sağlayınız.

  4. Öğrencilerin farklı renkteki şapkaları seçmelerini sağlayınız.

  5. Toplantı mavi şapkanın toplantıyı nasıl idare edeceğini, nasıl hedef ve amaçlara ulaşılacağını duyuracağı ile başlar.

  6. Tartışma Kırmızı şapkanın sorunu çözümü ile ilgili fikir ve tepkileri toplama düşüncesi ile devam eder. Bu faz gerçek çözüm için kısıtların geliştirilmesi için de kullanılır.

  7. Tartışma, fikirler ve muhtemel çözümler üretmesi için Yeşil şapkaya geçer.

  8. Daha sonra tartışma, bilgi üretmeyi düşünen Beyaz şapka ile çözümleri eleştirmeyi düşünen Siyah şapka arasında gider gelir.

  9. Toplantı mavi şapkanın genel bir değerlendirmesi ve ortaya çıkan sonuçları açıklamasıyla sona erer.

Sosyolojik Kazanımları

  • Öğrencilerin sosyolojik bir problem durumuna odaklanıp onu geliştirmelerini sağlar.

  • Sosyolojik düşünce üretmede önemli olan paralel ve lateral (yanal) düşünmeyi geliştirir.

  • Karar almadan konunun tüm boyutlarını görme amaçlıdır. Böylece doğru karar almayı ve politika geliştirmeyi sağlar.

  • Duyguları ve nesnelliği ortaya koyarak genel bir perspektif ortaya koyar.

  • Sosyolojik tartışma sürecinde dağınıklık, düzensizlik ve karmaşayı engeller.

  • Fikirleri sistemli hale getirmek ve düzenlemek

  • Gereksiz tartışmaları engeller.


Yararlanılan ve Önerilen Kaynaklar


  • De Bono, Edward, Altı Şapkalı Düşünce, İnkilap Yayınları, 2002, Ankara.

  • Aykaç, Necdet, Öğrenme- Öğretme Sürecinde Aktif Öğretim Yöntemleri, Naturel Yayıncılık 2005.

  • Gözütok, F.D. (2004), Öğretmenliğimi Geliştiriyorum, (2. Baskı), Ankara: Siyasal Yayınevi

  • Burden Paul and David Byrd (1994), Methods for Effective Teaching, Pearson Education. Boston.

Uygulama Örneği


Ders

Sosyoloji

Sınıf

III

Ünite

Toplumsal Kurumlar

Yaklaşık süre

40+40

Kazanım

Boşanmanın birey ve toplum üzerindeki etkilerini analiz eder.

Kullanılan Teknik

Altı Şapkalı Düşünme



Öğrenci beyaz şapkaya göre; “Boşanma evliliğin yasal olarak sona ermesidir. Taraflardan birinin veya her ikisinin de isteği üzerine gerçekleşir. TÜİK verilerine göre 2012 yılında evlenen çiftlerin sayısı 2011 yılına göre yüzde 1,9 artarak 603 bin 751'e, boşanan çiftlerin sayısı ise yüzde 2,7 artarak 123 bin 325'e yükseldi.

Kırmızı şapkaya göre; “ Evli çiftler arasında bağlılık, sevgi ve çiftlerin birbirine göstermiş olduğu sabrın azalmasının üzücü bir sonuç olan boşanmayı beraberinde getirdiğini düşünüyorum” ifadesini dile getirmiştir.

Siyah şapkaya göre; “Boşanma oranlarında görülen artış aile kavramının bozulmasına ve toplumsal yapıda zedelenmelere neden olmaktadır” ifadesini dile getirmiştir.

Sarı şapkaya göre; “Mutsuz bir evlilik yaşayan çiftlerin boşanmaları hem kendi psikolojileri hem de çevresel etkileri bakımından olumlu sonuçlar doğurmaktadır” düşüncesini dile getirmiştir.

Yeşil şapkaya göre; “Aile kurumunun varlığını koruyabilmesi için sağlık alanında aile hekimliği uygulamasına benzer şekilde psikolojik destek uygulama programları yapılarak sorunların azaltılması yoluna gidilebilir” şeklinde düşüncesini dile getirmiştir.

Mavi şapkaya göre; “Aile kurumunun varlığı için olumsuz psikolojik etkileri bakımından yaşanan duruma göre olumlu sonuçlar doğurduğu saptanan boşanma kavramı, nedeni ve etkileri ne olursa olsun mantıklı bir süreçten geçilerek karara bağlanmalıdır” şeklinde düşüncesini toparlamıştır.

  1. KART GÖSTERME TEKNİĞİ

Öğrencilere öğrendiklerini gözden geçirme, değerlendirme, karar verme vb. fırsatlar sunar. Önce öğrencilere çeşitli renklerde 3-5 adet küçük kart ya da kağıt parçalarından oluşmuş desteler dağıtılır. Her renge bir anlam verilir. Örneğin, yeşil tümüyle katılıyorum; mavi katılıyorum; beyaz kararsızım; sarı katılmıyorum; kırımız hiç katılmıyorum gibi. Sonra öğretmen işlenen konuyla ilgili bazı tümceler okur, bu tümceleri dinleyen öğrenciler önce hangi kartı seçeceğini düşünür, sonra seçtikleri kartı sıranın üzerine koyar, sonraki aşamada her öğrenci tek tek neden o kartı seçtiğini argümanlarıyla sunar.

Teknikte kullanılacak tümcelerin zıt, karşıt ve farklı düşüncelere uygun olması gerekmektedir. Bütün öğrencilerin aynı yönelim gösterecekleri tümceler bu teknik için uygun değildir.
Öğrencilerin birbirlerini saygı ve dikkatle dinlemeleri gerekmektedir.

Zaman sıkıntısı olan sınıflarda 3 kart kullanımı önerilir;

  • Tamamen Katılıyorum (Mavi Renk)

  • Kararsızım (Beyaz Renk)

  • Hiç Katılmıyorum (Kırmızı Renk)


Görüş geliştirme tekniği gibidir. Sınıf kalabalık olduğunda bu teknik yerine kart gösterme tekniği seçilebilir.

Avantajları

  • Öğrencilerin görüşlerini sözlü ifade etmesini geliştirir.

  • Öğrencilerin kavramsallaştırma, düşünce üretme becerilerini geliştirir.

  • Gruba dönük konuşma ve özgüven kazandırır.

  • Öğrencilerin fikirlerini gerekçelendirmeleri sağlar.

  • Öğrencilerin tümünün öğretim sürecine katılmalarını sağlar.

  • Konunun anlaşılıp anlaşılmadığına dönük öğretmene veri sağlar.

Sınırlıkları

  • Konu ile ilgilisi bilgisi ve kavramsallaştırması düşük öğrenciler gerekli üretimi yapamayabilirler.

  • Bazı öğrenciler sürece katılmak istemeyebilir.

  • Etkili zaman yönetimi sağlanmaz ise ders süresi yetmeyebilir.

  • Öğrenciler tartışma sürecini kişiselleştirse tartışmalar çıkabilir.

  • Öğrenci gösterdiği kart rengi ile ilgili argüman ortaya koyamayabilir.

  • Her konu için uygun değildir.

Uygulama süreci

  • Öğretmen her öğrenciye 3-5 renkli kart dağıtır.

  • Kartların anlamları sınıfça belirlenir.

  • Öğrencilere bir düşünme süresi verilir ( Konuya göre değişir 3- 5 dk.)

  • Öğretmen yargı içeren tümceyi sınıfa sunar.

  • Öğrenciler tümce ile ilgili düşüncelerini yansıtan renkli kartı havaya kaldırırlar.

  • Öğretmen random yolla öğrencilere söz hakkı vererek neden o kartı kaldırdıklarını sorar ( Farklı renklere söz hakkı verilmesi önerilir)

  • Öğrenciler tümce ile ilgili görüşlerini ifade eder.

  • Öğretmen öğrencilerle birlikte dersin sonlarına doğru bir değerlendirme yapar.



Uygulama Örneği

Ders

Sosyoloji

Sınıf

III

Ünite

Toplumsal Değişme ve Gelişme

Yaklaşık süre

40+40

Kazanım

Kitle iletişim araçlarının toplumsal değişime olumsuz katkıları vardır.

Kullanılan Teknik

Kart Gösterme



Hazırlık evresi : Kart gösterme tekniğinin prensipleri gereği öğretmen tümüyle katılıyorum, katılıyorum, kararsızım, katılmıyorum, hiç katılmıyorum gibi renkli kağıtları öğrencilerin yardımıyla sınıfa dağıtır. Öğretmen daha sonra tekniğin uygulama kurallarını sınıfa açıklar. Ayrıca katılımcılara saygılı tavır ve tutum sergileyeceklerine inandığını belirtir. Daha sonra öğretmen konuyu sınıfa sunar. Öğrenciler bir süre düşünür ve görüşlerini bildirir.

Uygulama evresi : Öğrenciler öğretmenin sunduğu konuda görüşlerini ifade eden renkteki kartlarını gösterirler.

Kesinlikle katılıyorum; kartını kaldıran öğrencinin görüşü toplumsal değişme ve gelişmede kitle iletişim araçlarının olumsuz katkıları vardır. Kitle iletişim araçları yazılı, görsel ya da işitseldir. Gazete, radyo, internet kitle iletişim araçlarındandır. Ülkemizin geneli göz önüne alındığında en etkili kitle iletişim aracı televizyondur. Kişiler arası yüzyüze etkileşimi ortadan kaldırır. Sosyalleşmeyi engeller. Türk toplumunun en önemli yapısı aile olduğu için aile içi iletişim kopukluklarına sebep olur. Özgürlüğü ve özel hayatın gizliliğini engeller.

Katılıyorum; kartını kaldıran öğrencinin görüşü kitle iletişim araçları toplumsal yapıyı olumsuz etkiler. Televizyondur, internettir, radyodur uzun süre takip edildiğinde sağlık sorunları ortaya çıkarır. Ayrıca farklı kültürler kültürümüze empoze olur, kültür yapımız değişir.

Kararsızım; kartını kaldıran öğrencinin görüşü aslında kitle iletişim araçları teknolojinin hızla ilerlemesiyle, toplumlar ve insanlar arasındaki iletişimi sağlayan araçlar aracılığıyla olur. Teknolojik gelişme ve gündemi yakalama açısından olumludur, küreselleşme açısından olumsuzdur. Bundandır ki kararsızım.

Katılmıyorum; kartını kaldıran öğrencinin görüşü; ben az önce konuşan üç arkadaşıma katılmıyorum. Çünkü zamana ayak uydurmak isteyen insanoğlu beklentilerinin karşısında tarih boyunca pekçok yeni buluş bulmuştur. Televizyon, internet, telsiz gibi…Bu sayede insanlar bilgi alışverişinde bulunur, birbirleriyle irtibatı koparmazlar.

Hiç katılmıyorum; kartını kaldıran öğrencinin görüşü; herhangi bir sorunun çözümünde insanların geneline ulaşmak, onlara bu konu hakkında bilgi vermek, yüzyüze değerlendirmek çok zordur. Bu şekilde kamuoyu oluşturmak imkansızdır. Oysa kitle iletişim araçlarını kullanarak çok sayıda insana ulaşmak, bilgilendirmek, görüşlerini ve desteklerini almak çok kolaydır.

Sonuç : Öğretmen bütün bu görüşlerin farklı olduğunu belirterek tüm öğrencilerine fikirleri ve aktif katılımları için teşekkür eder. Kitle iletişim araçlarının olumlu ve olumsuz yönlerini anlatır.

1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   20

Benzer:

Ders notlari iconDers notlari

Ders notlari iconDers notlari

Ders notlari iconDers notlari

Ders notlari iconDers Notları ÜNİte I

Ders notlari iconDers notlari birinci Gün 7

Ders notlari iconDers Notları Final Hinduizm

Ders notlari iconDers notlari I. ÜNİte güzel sanatlar ve edebiyat

Ders notlari icon” Ders Notları Öğr. Gör. Osman albayrak

Ders notlari iconDinler tarihi ders notları final yahudilik

Ders notlari icon” Ders Notları Öğr. Gör. Osman albayrak


Sanat




© 2000-2018
kişileri
s.ogren-sen.com